Законнар мониторингы
1. Халыкара блок
- Намибия ЕАИБ бердәм тариф преференцияләре системасын кулланучылар исемлегенә керде
Намибияне ЕАИБ (рус. ЕАЭС) тариф преференцияләренең бердәм системасын кулланучы үсә торган илләр исемлегенә кертергә карар кылынды. Хәзерге вакытта исемлектә 30 ил бар.
Исегезгә төшерәбез, Евразия икътисадый берлегенең бердәм таможня тарифының кертү таможня пошлиналары ставкалары Евразия икътисадый берлегенең таможня территориясенә кертелә торган һәм теләсә кайсы илдән килә торган (шул исәптән килеп чыгышы билгеләнмәгән) товарларга карата кулланыла. Әмма ЕАИБ әгъзалары дәүләтләре кайбер үсә торган илләрдән килә торган товарларга карата тариф преференцияләре бирә.
Нигезләмә: Евразия икътисадый комиссиясе Советының «Таможня берлеге комиссиясенең 2009 елның 27 ноябрендәге № 130 карарына 2 нче кушымтага үзгәреш кертү турында» 28.01.2026 ел, № 8 карары (документ 27.02.2026 елдан үз көченә керә)
2. Инвестиция эшчәнлеге өлкәсендә нормалар чыгару инициативалары
- Урман комплексы өлкәсендә өстенлекле инвестпроектлар исемлеген төзү тәртибендә үзгәрешләр планлаштырыла
Урман комплексын үстерү максатларында өстенлекле инвестиция проектлары исемлеген алып бару тәртибен яңарту планлаштырыла.
Сүз бары тик урман һәм урман эшкәртү инфраструктурасын булдыру буенча 3 млрд сумнан да ким булмаган капитал салулар күләме булган инвестпроектлар турында гына барачак. Хәзер бу шулай ук урман эшкәртү инфраструктурасын модернизацияләү буенча проектлар, агач калдыкларын эшкәртүне дә кертеп, шул исәптән биоэнергетика максатларында.
Нигезләмә: «Урман комплексын үстерү максатларында өстенлекле инвестиция проектлары турында» Россия Федерациясе Хөкүмәте Карары проекты (Россия Сәнәгать һәм сәүдә министрлыгы тарафыннан 23.01.2026 әзерләнгән)
- Ил оборонасын һәм дәүләт иминлеген тәэмин итү өчен стратегик әһәмияткә ия хуҗалык җәмгыятьләренә чит ил инвестицияләре өлкәсендәге үзгәрешләр
Россия Дәүләт Думасы ил оборонасын һәм дәүләт иминлеген тәэмин итү өчен стратегик әһәмияткә ия хуҗалык җәмгыятьләренә чит ил инвестицияләре өлкәсендә үзгәрешләр кертү турында Федераль закон проектын беренче укылышта кабул итте.
Үзгәрешләр икътисадның Россия оборонасы һәм иминлеге өчен мөһим булган стратегик тармакларына чит ил инвестицияләрен җайга салуны камилләштерүгә юнәлдерелгән. Проект чит ил инвесторларының стратегик оешмаларның, балык хуҗалыгы эшчәнлеге белән шөгыльләнүче предприятиеләрне дә кертеп, төп җитештерү эшчәнлегенә бәйле милек хокукларын алуына яисә мөлкәттән файдалануына контрольне киңәйтүне күздә тота.
Нигезләмә: «Ил оборонасын һәм иминлеген тәэмин итү өчен стратегик әһәмияткә ия хуҗалык җәмгыятьләренә чит ил инвестицияләрен гамәлгә ашыру тәртибе турында» Федераль законга һәм Россия Федерациясенең аерым закон актлары һәм «Россия Федерациясендә чит ил инвестицияләре турында» Федераль законның 6 статьясындагы 10 пунктының 8 һәм 9 пунктчаларының үз көчләрен югалтуын тану турында» № 1082676-8 Федераль закон проекты турында» Россия Федерациясе Федераль Собраниесе Дәүләт Думасының 14.01.2026 ел, № 9975-8 Дәүләт Думасы карары
- Федераль законнарга Региональ инвестицион стандарт нигезләмәләрен кертү
Россия Федерациясе Дәүләт Думасы "Россия Федерациясендә капитал салулар рәвешендә гамәлгә ашырыла торган инвестиция эшчәнлеге турында" Федераль законга үзгәрешләр кертү турында" закон проектын беренче укылышта кабул итте. Аның максаты - Россия Федерациясе субъектларында яңа инвестиция проектларына ярдәм итүнең «Региональ инвестицион стандарт» системасының кайбер инструментларын беркетү, ул хәзерге вакытта Россия Икътисадый үсеш министрлыгы боерыгы белән расланган.
Мондый инструментларга түбәндәгеләр керә: инвестиция декларацияләре, үсеш агентлыклары (2025 елга барлык регионнарда да булдырылган һәм эшли), инвестиция комитетлары, инвестиция кагыйдәләре җыентыклары (инвесторның оптималь гамәлләр алгоритмнары («клиент юлы»), инвестиция карталары (инвесторлар өчен мәгълүмат ресурслары).
2025 елдан «Нәтиҗәле һәм конкурентлы икътисад» милли проекты гамәлгә ашырыла, аның состав өлеше булып «Инвестицион активлыкны арттыру» Федераль проекты тора, аның максаты 2030 елда төп капиталга инвестицияләр күләмен 2020 ел дәрәҗәсе белән чагыштырганда кимендә 60 процентка арттыру. Аның чараларының берсе - «РИС»ны раслау.
Шулай ук инвестиция эшчәнлеген үстерү өчен уңай шартлар тудыруга юнәлдерелгән чараларны гамәлгә ашыруны мониторинглау механизмын кертү һәм Россия Федерациясе дәүләт хакимияте органнарына, регионнарның дәүләт хакимияте органнарына, эшкуарларның иҗтимагый берләшмәләренә тиешле хокуклар бирү планлаштырыла, бу югарыда күрсәтелгән чараларны гамәлгә ашыруның нәтиҗәлелеген бәяләргә мөмкинлек бирәчәк.
Нигезләмә: «Россия Федерациясендә капитал салулар рәвешендә гамәлгә ашырыла торган инвестиция эшчәнлеге турында» Федераль законга үзгәрешләр кертү турында» №1081975-8 Федераль закон проекты турында» Россия Федерациясе Федераль Собраниесе Дәүләт Думасының 14.01.2026 ел, № 9974-8 Дәүләт Думасы карары
-Индустриаль (сәнәгать) паркның мастер-планына таләпләрне раслау турында
Россия Сәнәгать һәм сәүдә министрлыгы индустриаль (сәнәгать) паркның идарәче компаниясе тарафыннан индустриаль (сәнәгать) паркларга һәм индустриаль (сәнәгать) паркларның идарәче компанияләренә карата сәнәгать өлкәсендәге эшчәнлекне кызыксындыру чараларын куллану максатларында таләпләргә туры килүен раслау өчен тапшырыла торган документларның берсе булган индустриаль (сәнәгать) паркның мастер-планына таләпләрне расларга планлаштыра. Россия Федерациясе Хөкүмәтенең «Индустриаль (сәнәгать) парклар һәм индустриаль (сәнәгать) паркларның идарәче компанияләре турында» 04.08.2015 № 794 карары нигезендә.
Мастер-план текст һәм график өлешләрдән торачак.
Нигезләмә: Россия Федерациясе Сәнәгать һәм сәүдә министрлыгының "Индустриаль (сәнәгать) паркның мастер-планына таләпләрне раслау турында" боерыгы проекты (Россия Сәнәгать һәм сәүдә министрлыгы тарафыннан 15.01.2026 әзерләнгән)
3. Татарстан Республикасы законнарында яңалык
- Агросәнәгать комплексы продукциясен экспортлауны үстерү чаралары планы расланды
Татарстан Республикасы Министрлар Кабинеты 2026-2030 елларга Татарстан Республикасы агросәнәгать комплексы продукциясен экспортлауны үстерү чаралары планын раслады, бу чаралар республиканың тотрыклы икътисадый үсешен һәм тормыш дәрәҗәсен күтәрүне тәэмин итү, предприятиеләрнең, шул исәптән хәләл продукция җитештерүчеләрнең, экспорт эшчәнлеген стимуллаштыруның нәтиҗәле системасын булдыру, Татарстан Республикасы территориясендә эпизоотик һәм фитосанитар иминлекне тәэмин итү, транспорт-логистик һәм товар үткәрүче инфраструктура, уңай тәҗрибәне тарату һәм кызыксындыру, бу өлкәдә булган һәм дөнья базарында регион продукциясенең конкурентлык сәләтен арттыруга юнәлдерелгән чаралар комплексын гамәлгә ашыру.
Планның стратегик бурычлары кысаларында регионның экспорт потенциалын арттыру, җитештерелә торган продукцияне алга таба чит ил базарларына чыгару өчен аның номенклатурасын киңәйтү максатларында яңа җитештерү куәтләрен булдыруга һәм гамәлдәгеләрен арттыруга юнәлдерелгән чаралар Татарстан Республикасының инвестицион үсеш агентлыгы белән берлектә гамәлгә ашырыла.
Аерым алганда, агросәнәгать предприятиеләренең экспортка юнәлтелгән өстәмә инвестиция проектларын «бер тәрәзә» принцибы буенча инвестиция проектларын озата бару системасына кертү, аларны гамәлгә ашыруны оештыру, мондый инвестиция проектларын гамәлгә ашыру өчен инвесторлар җәлеп итү планлаштырыла.
Нигезләмә: Татарстан Республикасы Министрлар Кабинетының 26.01.2026 № 75-р күрсәтмәсе
- 2026 елга һәм 2027 һәм 2028 елларның план чорына республика башкарма хакимият органнарына идарә итүгә йөкләмә расланды
Татарстан Республикасы Министрлар Кабинеты 2026 елга һәм 2027 һәм 2028 еллар план чорына республика башкарма хакимият органнарына, Татарстан Республикасының аерым дәүләт учреждениеләренә идарә итү йөкләмәсен раслады.
Дәүләти-хосусый партнерлык һәм хосусый инвестицияләр өлкәсендә инвестиция эшчәнлеген үстерү, инвестиция проектларын гамәлгә ашыруны комплекслы алып бару буенча бирем Татарстан Республикасының инвестицион үсеш агентлыгына өч юнәлеш буенча беркетелгән: бюджет акчаларын исәпкә алмыйча төп капиталга инвестицияләр күләменең үсеш темпы, Татарстан Республикасында яшәүче бер кешегә чит ил инвестицияләре күләме, Татарстан Республикасының алгарышлы үсеше территориясендә җәлеп ителгән резидентлар саны.
Нигезләмә: Татарстан Республикасы Министрлар Кабинетының «2026 елга, 2027 һәм 2028 еллар план чорына Татарстан Республикасы башкарма хакимиятенең республика органнарына, аерым дәүләт учреждениеләренә идарә итүгә йөкләмәне раслау турында» 26.01.2026 ел, № 44 карары
- Аерым инфраструктура проектлары буенча концессия килешүләрен төзү, үзгәртү һәм туктату тәртибендә үзгәрешләр
Җылылык белән тәэмин итү объектларына, кайнар су белән тәэмин итүнең, салкын су белән тәэмин итүнең һәм (яисә) ташландык суларны агызуның үзәкләштерелгән системаларына карата концессия килешүләрен әзерләгәндә, төзегәндә, үзгәрткәндә һәм туктатканда Татарстан Республикасы башкарма хакимияте органнарының һәм Татарстан Республикасы муниципаль берәмлекләренең җирле үзидарә органнарының ведомствоара хезмәттәшлеге тәртибенә үзгәрешләр кертелде.
Нигезләмә: «…Татарстан Республикасы башкарма хакимияте органнарының һәм Татарстан Республикасы муниципаль берәмлекләренең җирле үзидарә органнарының ведомствоара хезмәттәшлеге тәртибенә үзгәрешләр кертү турында» Татарстан Республикасы Министрлар Кабинетының 17.01.2026 № 15 карары
4. Суд практикасы
- Сәүдә итүләр үткәргәндә җир кишәрлегендә урнашкан мөлкәт турында хәбәр итү кирәклеге турында
Муниципалитет аукционга кибет өчен участок куйган, ләкин күрше кафега янкорылган җәйге веранда турында билгеләмәгән. УФАС аукционны гамәлдән чыгарырга кушкан, әмма судлар веранда күчемсез милеккә карамаганга күрә, бу аукционга комачауламый, дип карар кылган.
Чыганак: Россия Федерациясе Югары Судының Икътисадый бәхәсләр буенча Тикшерү комитетының 19.01.2026 № 301-ЭС25-9438 А38-1153/2024 эше буенча билгеләмәсе
- Җир кишәрлекләрен сәүдә итүләрсез арендага биргәндә инвестиция килешүләренә дәгъва белдерүнең мөмкин булган нигезләре турында
РФ Югары суды производствосында инвестиция килешүен һәм аңа өстәмә килешүне гамәлгә яраксыз (әһәмиятсез) дип тану, муниципаль берәмлек администрациясе белән җәмгыять арасында җир кишәрлекләрен арендалау шартнамәсен гамәлгә яраксыз (әһәмиятсез) дип тану һәм җәмгыятькә арендага бирелгән җир кишәрлекләрен муниципаль берәмлек милкенә кире кайтару рәвешендә әһәмиятсез алыш-бирешләрнең гамәлгә яраксызлыгы нәтиҗәләрен куллану турындагы эш ята.
Ингушетия Республикасы Прокуратурасы инвестиция килешүенә дәгъва белдерә, чөнки аларны якларның үз йөкләмәләрен үтәү ниятеннән башка, фәкать күз күреме өчен генә төзелгән ялган килешүләр дип саный. Ягъни, килешүләр теләгән нәтиҗәгә ирешү өчен түгел, ә бер якның файдалы билгеле бер хокукый нәтиҗәләр булдыру өчен башкарылган. Нәтиҗә буларак аренда тәртибен бозу да килеп чыга, чөнки җир кишәрлекләре конкурс процедуралары (сатулар) аша арендага бирелергә тиеш.
Шулай ук төбәкнең Инвестицион советы вәкаләтләрен арттыру да каралган. Прокуратура фикеренчә, бу инвестиция проектларының масштаблылык критерийларына туры килүен билгеләү башкарма хакимиятнең инвестиция сәясәте буенча вәкаләтле органы (Ингушетия Республикасының икътисадый үсеш министрлыгы) компетенциясенә керүендә чагыла.
Чыганак: Россия Федерациясе Югары суды Билгеләмәсе, 20.01.2026 № 308-ЭС25-10703 а18-2014/2024 эше буенча